Wat is Bankenbelasting?

Bankenbelasting is een specifieke, sectorgerelateerde belasting die door de overheid wordt opgelegd aan banken en financiële instellingen. De belasting wordt niet berekend over de winst, maar over de totale omvang van de schulden (het passivagedeelte) die op de balans van de desbetreffende bank staan vermeld.

Doel en achtergrond van de belasting

Deze belastingvorm is in veel Europese landen (waaronder Nederland) ingevoerd in de nasleep van de grote wereldwijde financiële crisis van 2008. Het heeft een tweeledig doel:

• Risico beperken: Het stimuleert banken fiscaal om minder afhankelijk te worden van risicovolle, kortlopende schuldfinancieringen en moedigt een stabielere vermogensbuffer aan.
• Overheidsinkomsten: Het functioneert als een eerlijke maatschappelijke compensatie voor de enorme overheidssteun en noodfondsen die destijds nodig waren om de financiële sector te stabiliseren.

Bij de berekening van de bankenbelasting gelden er belangrijke wettelijke vrijstellingen voor veilige vormen van schuld, zoals de reguliere spaartegoeden van consumenten die gedekt zijn onder het wettelijke depositogarantiestelsel.